यस्ता छन् सेनिटरी प्याड वितरणको मापदण्ड र नियम

काठमाडौ: सरकारले आगामी कार्तिक १ गतेदेखि विशेष कार्यक्रम गरी सेनिटरी प्याड वितरणको काम थालनी गर्न सबै स्थानीय तहलाई परिपत्र गरिसकेको छ । संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयले सम्बन्धित मन्त्रालयका सचिवहरुको बैठकले गरेको निर्णय सहित सबै स्थानीय तहलाई परिपत्र गरेको हो ।

मापदण्ड र पालना गर्नु नियमहरु:

१. गुणस्तर र मापदण्ड निर्धारण :
सेनिटरी प्याडको गुणस्तर तथा मापदण्ड स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले निर्धारण गरी उपलब्ध गराउने । (मन्त्रालयको आग्रहमा राष्ट्रिय महिनावारी सञ्जालले प्याडको गुणस्तर र मापदण्ड बुझाईसकेको छ ।)

२. बजेट व्यवस्थापन :

-शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयमा साझा कोष खडा गर्ने ।

-व्यवसायिक प्रतिष्ठान तथा संघसंगठनहरुलाई संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व वापतको रकम यस कोषमा जम्मा गर्न आव्हान गर्ने ।

-विभिन्न विकास साझेदारहरु एवं राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय गैरसरकारी संस्थाहरुलाई पनि यस कोषमा रकम जम्मा गर्न आव्हान गर्ने ।

-यस कोषमा रहेको रकमका अतिरिक्त सेनिटरी प्याड वितरणको लागि आवश्यक पर्ने बजेट शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले अर्थमन्त्रालय सँग समन्वय गरी स्थानीय तहलाई उपलब्ध गराउने ।

३. समन्वयकारी भूमिका

स्थानीय तह तथा शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइसँगको समन्वयमा सामुदायिक विद्यालयमा अध्ययनरत छात्राहरुको संख्या तथा सेनिटरी प्याडको लागि आवश्यक पर्ने बजेट, शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले यकिन गर्ने ।

४. सेनिटरी प्याडको प्रयोग र विसर्जन

सेनिटरी प्याडको प्रयोग र वातावरण प्रतिकुल नहुने गरी विसर्जन व्यवस्थापनको लागि विभिन्न तहमा आवश्यक पर्ने अभिमुखीकरण तालिम तथा प्राविधिक सहयोग संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालय, स्थानीय तह र अन्य सम्बन्धित निकायसँगको समन्वयमा स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले उपलब्ध गराउने ।

५. नीति कार्यान्वयनको नेतृत्व

-देशभरका सामुदायिक विद्यालयहरुमा अध्ययनरत छात्राहरुलाई आवश्यक पर्ने सेनिटरी प्याड वितरणका लागि आवश्यक कार्यविधि बनाउने, नीतिगत मार्गदर्शन गर्ने र केन्द्रिय तहमा नीति कार्यान्वयनको नेतृत्व शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले गर्ने ।

-नीति कार्यान्वयनका लागि ७७ वटै शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइहरुलाई शिक्षा तथा मानव स्रोत विकास केन्द्रले परिचालन गर्ने ।

-जिल्ला भित्रका स्थानीय तहहरुसँग समन्वय गर्ने तथा सेनिटरी प्याड प्रयोग गर्ने छात्राहरुको तथ्याङ्क एकिन गर्ने कार्य शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइले गर्ने ।

– आफ्नो क्षेत्रभित्रका सामुदायिक विद्यालयहरुमा अध्ययनरत छात्राहरुलाई सेनिटरी प्याड वितरण व्यवस्थापनको नेतृत्व सम्बन्धित स्थानीय तहले गर्ने ।

– सेनिटरी प्याड आवश्यक पर्ने छात्राहरुको लगत राख्ने, वितरण गर्ने, प्रयोग भएका प्याडहरुको उचित तरिकाले विसर्जनको व्यवस्था मिलाउने र सो को प्रतिवेदन सम्बन्धित स्थानीय तह र शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाईमा गर्ने जिम्मेवारी विद्यालयको हुनेछ ।

६. अन्तर निकाय समन्वय : 

उल्लेखित नीतिको कार्यान्वयन सम्बन्धमा अन्तरमन्त्रालय समन्वय तथा सहजीकरणको कार्य प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषदको कार्यालयले गर्ने ।

७. अनुगमन तथा मूल्याङकन र प्रतिवेदन :

– आफ्नो क्षेत्रभित्रका सामुदायिक विद्यालयहरुमा सेनिटरी प्याड उपलब्ध भए नभएको, उपलब्ध प्याड निर्धारित गुणस्तरको भए नभएको, दुरुपयोग भए नभएको तथा विसर्जन उचित तवरले भए नभएको लगायतका बिषयमा सुक्ष्मरुपमा अनुगमन गरी परिपालना गराउने मुख्य जिम्मेवारी स्थानीय तहको हुनेछ ।
-प्रादेशिक तहमा सम्बन्धित प्रदेश सरकारका सामाजिक विकास मन्त्रालयले यस कार्यको अनुगमन तथा सहजीकरण गर्नेछ ।
-समग्र कार्य प्रगतिको अनुगमन, नीतिको प्रभाव विश्लेषण तथा निरन्तर सुधारका कार्यहरु शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले गर्ने गराउने ।
-सम्बन्धित निकायहरुसँग समन्वय गरी प्रतिवेदन प्रणाली शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले मिलाउने ।
-नतिजा अनुगमन एवं अन्तरनिकाय समन्वय र सहजीकरण प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषदको कार्यालयले गर्ने ।

७. कार्यक्रमको शुभारम्भ :

सेनिटरी प्याड वितरण कार्यको शुभारम्भ विशेष कार्यक्रम सहित चालु आर्थिक बर्षको कात्तिक १ गतेबाट सुरु गर्ने ।

संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्रालयले सबै स्थानीय तहले गरेको परिपत्रबाट ।

तपाईको प्रतिक्रिया

सम्बन्धित समाचार